Zadanie Zadanie 7.2.11: Doświadczenie Pascala i ciśnienie rozrywające zbiornik zamknięty

Punkty
3 pkt
Dział
Hydrostatyka · Ciśnienie hydrostatyczne i atmosferyczne
Trudność
Poziom trudności: łatwe
Doświadczenie Pascala: po dolaniu wody do cienkiej rurki przyrost ciśnienia w beczce osiąga wartość graniczną 150 kPa. Oblicz krytyczną wysokość słupa wody oraz objętość i masę wody w rurce.

Treść zadania

W historycznym doświadczeniu Pascala drewnianą beczkę o pojemności V=200 lV = 200\,\text{l} napełniono całkowicie wodą o gęstości ρ=1000 kg/m3\rho = 1000\,\text{kg/m}^3. W górne wieko beczki szczelnie wkręcono bardzo cienką pionową rurkę o średnicy wewnętrznej d=1,0 cmd = 1{,}0\,\text{cm}. Następnie do rurki dolewano wodę, podnosząc jej swobodną powierzchnię o wysokość hh ponad poziom górnego wieka beczki. Przyjmij, że beczka pęka wtedy, gdy **przyrost ciśnienia** wywołany dolaniem wody do rurki osiągnie wartość graniczną Δpmax=150 kPa=150 000 Pa.\Delta p_{\text{max}} = 150\,\text{kPa} = 150\,000\,\text{Pa}. **a)** Wyjaśnij, dlaczego niewielka ilość wody wlana do bardzo cienkiej rurki może wywołać duży wzrost sił działających na ścianki beczki. **b)** Oblicz wysokość hh słupa wody w rurce, przy której przyrost ciśnienia osiągnie wartość Δpmax\Delta p_{\text{max}}. **c)** Oblicz objętość VwV_w i masę mwm_w wody znajdującej się w rurce przy tej wysokości. Przyjmij przyspieszenie ziemskie g=9,81 m/s2g = 9{,}81\,\text{m/s}^2 oraz π≈3,14\pi \approx 3{,}14.

Odpowiedź i wynik końcowy

**a)** Podniesienie poziomu wody w rurce o wysokość hh powoduje w beczce przyrost ciśnienia Δp=ρgh\Delta p = \rho gh. Ten sam przyrost ciśnienia pojawia się w każdym ustalonym punkcie połączonej cieczy, choć samo ciśnienie bezwzględne nadal zależy od głębokości. Duży przyrost ciśnienia działający na dużą powierzchnię ścianek może wytworzyć bardzo duże siły. **b)** Wysokość słupa wody: h≈15,29 mh \approx 15{,}29\,\text{m}. **c)** Objętość wody: Vw≈1,20 lV_w \approx 1{,}20\,\text{l}, masa wody: mw≈1,20 kgm_w \approx 1{,}20\,\text{kg}.